โทษและความเสี่ยงจากการไม่ติด-ฉลากวันที่ผลิตและวันหมดอายุ

การติดฉลาก วันผลิต (Manufacture Date) และ วันหมดอายุ (Expiry Date) บนผลิตภัณฑ์อาหารเป็นข้อกำหนดสำคัญตาม พระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 ซึ่งมีบทบาททั้งในด้าน ความปลอดภัยของผู้บริโภค และ ความน่าเชื่อถือของธุรกิจ


การละเลยการติดฉลากอาจส่งผลร้ายแรงทั้งทางกฎหมายและด้านธุรกิจ หากผลิตภัณฑ์อาหารไม่แสดงวันเดือนปีที่ผลิตหรือวันหมดอายุ จะถือเป็นการกระทำผิดกฎหมายและอาจถูกปรับตามที่กฎหมายกำหนด

1. กฎหมายและข้อกำหนดที่เกี่ยวข้อง

ตาม มาตรา 6(10) ของพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 ผู้ผลิตหรือผู้จำหน่ายอาหารต้องแสดงข้อมูลดังต่อไปนี้บนฉลากผลิตภัณฑ์:

  • วันเดือนปีที่ผลิต
  • วันเดือนปีที่หมดอายุ
บทกำหนดโทษ:
  • ผู้ใดฝ่าฝืนข้อกำหนดดังกล่าว มีโทษปรับไม่เกิน 30,000 บาท (องค์การอาหารและยา)
  • หากไม่ปฏิบัติตามอาจถูกดำเนินคดีตาม มาตรา 51 ของพระราชบัญญัติอาหาร

2. ความเสี่ยงด้านความปลอดภัยของผู้บริโภค

การไม่ติดฉลากวันผลิตหรือวันหมดอายุทำให้ผู้บริโภค ไม่สามารถตรวจสอบความสดใหม่หรือความปลอดภัยของสินค้าได้ ซึ่งอาจส่งผลให้เกิด:

  • การบริโภคสินค้าหมดอายุ เสี่ยงต่อสุขภาพ
  • การปนเปื้อนหรือเสื่อมสภาพโดยผู้บริโภคไม่สามารถตรวจสอบล่วงหน้า
  • การฟ้องร้องหรือข้อร้องเรียนทางด้านสุขภาพ

3. ความเสี่ยงด้านธุรกิจและภาพลักษณ์แบรนด์

  • เสียความน่าเชื่อถือ: ลูกค้าอาจไม่ซื้อสินค้าที่ไม่มีข้อมูลวันผลิตหรือวันหมดอายุ
  • ค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม: อาจต้องเรียกคืนสินค้า หรือจ่ายค่าปรับทางกฎหมาย
  • ผลกระทบต่อภาพลักษณ์แบรนด์: ทำให้คู่ค้าและผู้บริโภคเกิดความไม่มั่นใจ

4. คำแนะนำสำหรับผู้ประกอบการ

เพื่อป้องกันความเสี่ยงทางกฎหมายและสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้บริโภค ผู้ประกอบการควร:

  1. ติดฉลากวันผลิตและวันหมดอายุอย่างชัดเจน บนทุกผลิตภัณฑ์และทุกล็อต
  2. ตรวจสอบความถูกต้องของข้อมูล ก่อนส่งสินค้าออกจำหน่าย
  3. ใช้เครื่องพิมพ์วันที่ที่เหมาะสม เช่น TIJ, TTO, CIJ หรือ Laser Marking ตามประเภทบรรจุภัณฑ์
  4. ฝึกอบรมพนักงาน ให้เข้าใจความสำคัญและวิธีปฏิบัติในการพิมพ์วันผลิตและวันหมดอายุ
  5. เก็บบันทึกย้อนหลัง เพื่อรองรับการตรวจสอบหรือการเรียกคืนสินค้า

สรุป

การติดฉลากวันผลิตและวันหมดอายุ ไม่ใช่เพียงข้อกำหนดทางกฎหมายเท่านั้น แต่ยังเป็นมาตรฐานความปลอดภัยและความน่าเชื่อถือของผลิตภัณฑ์อาหาร การละเลยอาจส่งผลเสียทั้งด้าน กฎหมาย สุขภาพผู้บริโภค และภาพลักษณ์แบรนด์

การปฏิบัติตามข้อกำหนดเหล่านี้จึงเป็นสิ่งจำเป็นเพื่อให้ธุรกิจของคุณ ปลอดภัย ถูกกฎหมาย และสร้างความมั่นใจให้กับผู้บริโภค


แหล่งอ้างอิง
  1. พระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522 – องค์การอาหารและยา (อย.)
  2. มาตรา 6(10) และมาตรา 51 ของพระราชบัญญัติอาหาร พ.ศ. 2522